Lean ile Riemann Hipotezi Kanıtlandı ~ İbrahim Kaya
×
Bilim ve Teknoloji

Lean ile Riemann Hipotezi Kanıtlandı

İbrahim Kaya Yayınlanma: Güncelleme: 2 dk okuma
Lean ile Riemann Hipotezi Kanıtlandı
İçindekiler

Riemann Hipotezi, biçimsel matematik dili Lean ile doğrulandı. Lean FRO ve Mathlib topluluğunun ortak açıklamasına göre matematikçi Levent Alpöge'nin yazdığı 17 milyon satırlık kod kütüphanesi derlendi ve doğrulama testlerini geçti.

Kanıtın arka planı

Alpöge'nin sunduğu kütüphane doğrudan Mathlib altyapısına dayanıyor. Duyurunun ardından Lean ve Mathlib toplulukları kanıt çıktısını ve derleme adımlarını incelemeye aldı. Yapılan teknik kontrollerde kodun eksiksiz derlendiği ve hedeflenen teoremi karşıladığı belirlendi.

Lean 4
import Mathlib.NumberTheory.ZetaFunction

-- Mathlib içerisindeki doğrulanmış hipotez ifadesi
theorem RiemannHypothesis_verified : RiemannHypothesis := by
  sorry -- Alpöge kütüphanesinin ihraç ettiği tam kanıt

Doğrulama sürecindeki dört aşama

Topluluk, kanıtı dört ayrı kontrolden geçirdi:

  • Teorem İfadesinin Doğruluğu: Kanıtlanan iddianın Mathlib kütüphanesindeki standart RiemannHypothesis tanımıyla aynı olduğu analitik sayılar teorisi uzmanlarınca teyit edildi.
  • Kusursuz Derleme: Kütüphane bağımsız geliştiriciler tarafından kaynaktan derlendi ve her denemede aynı ham kanıt çıktısını verdi.
  • Doğru Teoremin İspatı: comparator ve con-leche --compare araçları kullanılarak derlenen çıktının Mathlib'deki hipotez ifadesiyle birebir örtüştüğü kontrol edildi.
  • Biçimsel Kanıt Güvenliği: Ham kanıt dosyası, Lean'in kendi çekirdeğinin yanı sıra küme teorisi temelinde çalışan con-leche ve con-ron gibi harici denetleyicilerle test edildi.

Sonraki adımlar

Doğrulama, kanıt üretim sürecindeki olası hatalardan etkilenmemesi için yalıtılmış ham çıktılar üzerinden yürütüldü. Çalışma, biçimsel doğrulama araçlarının karmaşık matematiksel iddiaları denetleyebileceğini gösteriyor. Araştırmacılar şimdi kütüphanedeki analitik yöntemleri geleneksel matematik literatürüne aktarmak için kanıtı inceliyor.